Θέματα
Παθήσεις 'Ακρου Ποδός
Αρθρίτιδα
Οστεοπόρωση
Αυχενικό Σύνδρομο
Οσφυαλγία
Δύσκολα πόδια - Που θα βρω παπούτσια
Διατατικές ασκήσεις
Πελματογράφος
Πέλματα
Συνεντεύξεις Video
Δημοσιεύσεις

Οστεοπόρωση

Διάγνωση

Εκτύπωση

Μέχρι την εμφάνιση κλινικών καταγμάτων η οστεοπόρωση μπορεί να είναι εντελώς ασυμπτωματική ή να συνοδεύεται από ήπιο άλγος που υποδηλώνει τον αυξημένο ρυθμό οστικής εναλλαγής και την ύπαρξη μικροκαταγμάτων των οστεοδοκίδων.
 Παλιότερα ο μόνος τρόπος για να διαγνωσθεί η οστεοπόρωση ήταν οι απλές ακτινογραφίες. Η διάγνωση όμως έμπαινε με σημαντική καθυστέρηση δεδομένου ότι η αραίωση των οστικών δοκίδων ήταν εμφανής στον ακτινολογικό έλεγχο όταν ήδη η απώλεια ήταν της τάξης του 40-50%.
 να υποστεί κανείς προηγουμένως κάταγμα, το οποίο φαινόταν στην ακτινογραφία. Για να συμβεί κάτι τέτοιο, πρέπει ο σκελετός να έχει χάσει περίπου το 30% της οστικής του μάζας, δηλαδή όταν είναι πλέον αργά. Ευτυχώς, τα τελευταία χρόνια αναπτύχθηκαν νέες μέθοδοι για την ποσοτική μέτρηση της οστικής μάζας σε διάφορες περιοχές του σώματος.
· Μέτρηση οστικής πυκνότητας ή οστική πυκνομετρία (BMD)
Οι μετρήσεις της οστικής πυκνότητας γίνονται για δυο λόγους: Είτε για να διαγνώσει κανείς έγκαιρα την ύπαρξη χαμηλής οστικής μάζας προκειμένου να εκτιμήσει το επερχόμενο κίνδυνο κατάγματος, είτε για να παρακολουθήσει διαχρονικά (follow up) τις μεταβολές τις οστικής μάζας ή την επίδραση μιας θεραπείας σ’ αυτήν.
Είναι μια απλή εξέταση εκτίμησης της περιεκτικότητας του σκελετού μας σε άλατα ασβεστίου. Με την οστική πυκνομετρία εκτιμάται η παρούσα κατάσταση των οστών και ειδικότερα ο κίνδυνος εμφάνισης οστεοπορωτικών καταγμάτων. Η εξέταση αυτή έχει πλέον παγκόσμια καθιερωθεί ως ο απλούστερος και ασφαλέστερος τρόπος για την έγκαιρη διάγνωση της οστεοπόρωσης. Γίνεται σε συγκεκριμένες περιοχές του σκελετού, κατά προτίμηση στην οσφυϊκή μοίρα της Σπονδυλικής Στήλης, στον αυχένα του μηριαίου οστού και στο περιφερειακό άκρο του αντιβραχίου. Σε σπάνιες περιπτώσεις η μέτρηση της οστικής μάζας γίνεται σε ολόκληρο το σώμα.
Η διαδικασία της εξέτασης είναι πολύ απλή και η διάρκειά της είναι μερικά λεπτά. Βασίζεται στη διάβαση του οστού από μια μικρή δέσμη ακτινοβολίας. Όσο περισσότερο πυκνό είναι το οστό τόσο λιγότερη ακτινοβολία περνάει. Ένας υπολογιστής μετράει πόση ακτινοβολία καταφέρνει να περάσει και μετράει αυτόματα την ποσότητα του ασβεστίου που περιέχει το οστό.
Σύμφωνα με τον WHO, η οστική πυκνότητα εκτιμάται με βάση το T-score, δηλαδή τις σταθερές αποκλίσεις κατά τις οποίες διαφέρει η οστική πυκνότητα μιας γυναίκας από τη μέση τιμή της οστικής πυκνότητας υγιών νεαρών γυναικών. Για τις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες λευκής φυλής, φυσιολογική θεωρείται η οστική πυκνότητα με T-score από +2,5 έως -1 SD. Τιμές με T-score από -1 έως -2,5 SD χαρακτηρίζονται ως οστεοπενία. Τιμές T-score <-2,5 SD χαρακτηρίζονται ως οστεοπόρωση Σοβαρή οστεοπόρωση έχουν οι ασθενείς οι οποίοι έχουν υποστεί ένα τουλάχιστον κάταγμα και έχουν T-score <-2,5 SD. Σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες χωρίς ένδειξη έναρξης θεραπείας η μέτρηση πρέπει να επαναλαμβάνεται κάθε δυο χρόνια, ενώ σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες οι οποίες λαμβάνουν αγωγή η μέτρηση πρέπει να γίνεται κάθε χρόνο για να ελέγχεται η αποτελεσματικότητα της αγωγής.
Το αποτέλεσμα μιας μέτρησης εκφράζεται, συγκρίνοντάς το με πολλά μεγέθη:
α) Με τις αντίστοιχες τιμές φυσιολογικών ατόμων ίδιου φύλου και ηλικίας.
β) Με την αντίστοιχη τιμή κορυφαίας οστικής μάζας νεαρών φυσιολογικών ατόμων του ίδιου φύλου.
γ) Με το κατώφλι κατάγματος για την ηλικία και το φύλο του εξεταζόμενου. Το κατώφλι κατάγματος είναι πρακτικά μια αυθαίρετη τιμή. Θεωρείται ότι όταν η τιμή της μέτρησης βρίσκεται κάτω από το κατώφλι αυτό, τότε υπάρχει αυξημένος κίνδυνος κατάγματος.

· Βιοχημικοί Δείκτες εκτίμησης του Οστικού Μεταβολισμού(ΒΔΟΕ)
Οι δείκτες αυτοί μετρώνται σε δείγματα αίματος ή ούρων. Ο προσδιορισμός των βιοχημικών δεικτών οστικής ενάλλαγης επιτρέπει την αδρή ποσοτική εκτίμηση της οστικής εναλλαγής και του ισοζυγίου μεταξύ οστικού σχηματισμού και οστικής αποδόμησης. Οι βιοχημικοί δείκτες αποτελούν πεπτίδια που παράγονται από τους οστεοβλάστες ή προέρχονται από τον μεταβολισμό του κολλαγόνου τύπου Ι. Διακρίνονται σε δείκτες οστικού σχηματισμού και σε δείκτες οστικής απορρόφησης.
 Η χρησιμότητα τους αφορά τόσο την ανίχνευση των ατόμων υψηλού κινδύνου για ταχεία απώλεια οστικής μάζας, όσο και στην παρακολούθηση ασθενών με οστεοπόρωση υπό αντιοστεοκλαστική αγωγή για την πρώιμη  εκτίμηση της αποτελεσματικότητας της θεραπευτικής παρέμβασης και της συμμόρφωσης των ασθενών.
 Ο ρόλος τους είναι συμπληρωματικός προς αυτόν της οστικής μάζας. Λόγω του αργού ρυθμού του μεταβολισμού των οστών, στην οστική πυκνομετρία οι μεταβολές φαίνονται αφού παρέλθει διάστημα τουλάχιστον ενός έτους. Αντίθετα, με την χρήση των βιοχημικών δεικτών, ο ρυθμός της μετεμμηνοπαυσιακής απώλειας οστού ή το θεραπευτικό αποτέλεσμα μπορεί να εκτιμηθεί πολύ πιο γρήγορα (περίπου 3 μήνες αργότερα από της έναρξη της θεραπείας). Έτσι μια μέτρηση οστικής μάζας και ενός βιοχημικού δείκτη παρέχουν πρόβλεψη της συμπεριφοράς της οστικής μάζας.

· Ποσοτική Αξονική τομογραφία (QCT)
Επιτρέπει την μέτρηση της ογκομετρικής οστικής πυκνότητας ξεχωριστά στο σπογγώδες και στο φλοιώδες τμήμα των σπονδυλικών σωμάτων ή του άνω άκρου του μηριαίου οστού. Χρησιμοποιείται ιδιαίτερα για την παρακολούθηση του θεραπευτικού αποτελέσματος συγκεκριμένων φαρμακευτικών ουσιών, όπως η τεριπαρατίδη, η οποία επιδρά στις δομικές ιδιότητες του οστού. Η χρήση της QCT περιορίζεται από την ακτινοβολία και το υψηλό κόστος.

· Περιφερική Ποσοτική Αξονική Τομογραφία (ρQCT)
Επιτρέπει την ανάλυση του σπογγώδους και του φλοιώδους οστού ξεχωριστά και τον προσδιορισμό των γεωμετρικών παραμέτρων του οστού. Η ευαισθησία της ρQCT να διακρίνει άτομα με οστεοπόρωση είναι παρόμοια με της μεθόδου BMD.

· Οστική Υπερηχομετρία
Η οστική υπερηχομετρία στην πτέρνα σε γυναίκες ηλικίας άνω των 65 ετών προβλέπει τον κίνδυνο κατάγματος όπως και η οστική πυκνομετρία.  Δεν συνιστάται στη λήψη θεραπευτικών αποφάσεων λόγω έλλειψης επιπέδων πλαισίου (T-score) και ανομοιογένειας των συσκευών. Επίσης δεν συνίσταται για τη διαχρονική παρακολούθηση ατόμων υπό αγωγή ή χωρίς αγωγή.




Φόρμα ενδιαφέροντος

   << Επιστροφή                        << Προηγούμενη | Επόμενη >>